آشیق(عاشق)دئییمی نین چوزومو و الده اولونان آنلامی ائلچی بی دن

قاباق کی یازیلاریمدا دئمیشدیم کی شئ سوزونون بیر آنلامیدا ایلکین کؤکسل دانیشان خالقلاری آراسیندا ائشیتمک دئمک اولموشدور؛سوز تئرمینی کی بوگون لری بیز اونو حرف آنلامیندا ایشله دیریک اصلینده (ائش)(اؤش)(شو)اولمالیدیر؛گئت گئده ائشیتمک آنلامیندا شئی حرفی سام سویلو خالقلارین دیلینه گئده رک اونلار شئ حرفیندن(س)حرفینی یاراتمالی اولموشدورلار؛بوگونده عربده ائشیتمک دئییمی ایستمه(ایستماع)اولدوقدا اذان دئییمینده(اشهدو انّه)ائشیت منی دئییمی ایلکین کوکسل دیللی خالقلارین یارادیقلاری کیمین شئید(ائشید)اولدوغو کیمین ایشلنمه ده دیر؛کوکسل دانیشان خالقلار شئی(شئید)دئییمی سوز(دئییم)اولسادا عربلرین دیلینه گئده رک اونلار آدی گئدن تئرمیندن (س)حرفی یاراتمالی اولورلار؛ بیزده شر شبی یاخود شار سالماق دئییملری واردیر؛اولسون کو شار سالماق سوزونو بیز بوگون نری جار سالماق کیمینده ایشلتملی اولور؛اصل قایناقدان شار بوراخیب و سالماق دوز اولمالیدیر؛گونده لیک شهرده دولاندیقجا گوزوموزه قارشیسینا گلن کافی شاپ دئییمی باشی باغلی ائوده(ماغازئن)(قهوه خانا) اوتوروب سوز صحبت ائله مک دئمک اولور؛اوخوجولارین(خواننده)اوخودوقلاری شؤ سوزو واردیر کی اوجا سسینن اوخویوب ائشیدن لری فیضاب ائله مک آنلامیندادیر؛یاخود بیزیم آشیق ایشلتدیگیمیز سوز بوگونکو دری دیللیلرین ایشلتدیگی شوخ(بذگوی)سوزوینن عین آنلامدا اولمالیدیر؛بیزده بوگونده ایشلک اولان شوخلوق سوزو واردیر کی بیر سینه دفترکیمسه خوش سوزلرینن ائشیدنلری گولدوروب یاخود فیضیاب ائله مه گی دئمک اولمالیدیر؛ تاریخاَ ایشلتدیگیمیز(آشیق)سوزو بوگونده ایشلک اولان(شو)(شوی)سوزینن ایلگیلی اولمالیدیر؛بوکو بوگون نری آشیق تئرمینی عرب تئرمینی اولاراق (ع)حرفینن یازیرلار یانلیش اولمالیدیر؛من نئچه واخت قاباق چاپدان چیخاردیغیم اؤر اویماقلاری کتابیمدا ایضاح وئرمیشدیم(شئی)(شئید)سوزو ایلک یارانیشدا ایشیق سالان گونش دئمک اولموشدور؛گونش آنلامی دئییه شئ سوزونو یارادان کؤکسل دانیشان خالقلار گونش اینانجیلی اولاراق آدی گئدن تئرمینی اینانجلاری اوسته یاراتمالی اولموشدورلار؛ایلکن کوکسل دانیشان خالقلارین یارادیقلاری شئ تئرمینی سوز آنلامیندا عربلرین دیلینه استمعه-دری دیللیلرین دیلینه شنیدن و گیلک لرین دیلینه ایشتاو کیمین داخیل اولموشدور؛بیزده شیق تئرمینی واردیرکی تر تمیز پالتار دئییه گئیینیب کئچینمک دئمک اولورکو منجه شوخ سوزینن ایلگی اولمالیدیر؛گونش پرست لیک اینانجینی تمثیل(تبلیغ) ائله یین شامان موطلق شیق گئییملی و بیداهتاَ سوز دئمک قابیلیتی اولمالیدیر؛آتابابالاریمیزین ایلکن یاراتدیقلاری آدی گئدن عنعنه بوگونده آشیقلاریمیزین ورینن قورونوب و یولونا داوام ائله مک حالیندادیر؛دری دیلینده ایشله نن خوش سوزو بیزیم ایشلتدیگیمیز شیق ودری دیللیلرینن اورتاق ایشلتدگیمیز شوخ سوزوینن ایلگیلی اولمالدیر؛تبریزلی رحیم بقال اصغری(آق بایراق)(بررسی تطبیقی تحلیلی اتمیولوژیک کلیه لغات زبان سومری با ترکی)کتابینین 977ج صفحه سینده سومئر ŞAG دئییمی تئرمینی گتیررک ایضاحینی شن نلمک(شادی)کیمین وئریرکی بیزیم شیق و شوخ سوزلریمیزینن عینی اولمالیدیر؛آشیق سوزونون دوزگون آنلامی گونش پرستلیگی ایانجینی تمثیل و تبلیغ ائله یین شامان دئمکدیر؛گونش پرست لیک اینانجیندا قایدا قانون اوزرینده چالینان موسیقی نی موقدس بیله رک اونو تمثیل و تبلیغ ائله یین کیمسه لره حورمتله یاناشیب اجتماعی تین اوست قاتیندا یئر وئریردیرلر؛گونش پرست لیک اینانجیندا موسیقی نی قوتسال بیله رک ساز آلت لرینین یارادیب عرصه یه گلتیرنلره اوزان قدر حورمت قایل اولوردولار؛تاریخاَ کؤکسل دانیشان خالقلار طبیعتدن گلن سسلری آلاراق سونراسی یارادیلان موسیقی اولچولرینی قورمالی اولورلار؛بوگون دونیانین معتبر موزه لرینده چوخلو سایدا موسیقی آلتلرینین داش قازیقلاری و جمله دن قوپوز دئییلن ساز آلت لرینین تصویر واردیر؛او تصویرلرین بیرینده چیلپاق شامان بیر قوپ اوز آلتینی قوجاغین ایفا ائله مک حالیندادیر؛بو تصویردن بللی اولورکو ساز قوپوز آلتینی یارانما تاریخی چوخ اسکی چاغلارا گئدیب چیخمالی اولور؛ آشیق مکتبی نین یاراندیغی جغرافیایا نظر سالدیقدا قافقاز منشالی خالقلار اولاراق ایکی چای آراسیندان (بین النهرین)توتموش یاخین آنادولودان بئله قافقاز و قُم گولمه چیسی اراضی لرینده یارادیلماسی نظر گلیر؛سوزومون ثبوتو مین ایل کئچه رکدن او جمله دن دده قورقوت حکایه لرینده عکس اولونموش آشیق لیق صنعتی دیر کی یاخین آنادولودان توتموش خوراسان(تورکمن) کؤکسل دانیشان خالقلاری آراسیندا دوام ائله مه گیدیر؛اگر آشیق لیق صنعتی بوگون نری آدی گئدن اراضی لردن یاشایان خالقلاری طرفین نن منیسمسه لیب دوام ائله ییرسه بو دئمک دیر کی ساز قوپوزونان باغلی صنعتیمیز ائله بو اراضی لرده یارادیلمیشدیر؛جوغرافییا باخیمینان تاریخاَ قوپوز آلتینین اوزوینن باغلی سینیر سرحددینی آراشدیراندا یاخین آنادولو باشدا اولماقلا بوتوی آزاربایجان -قافقاز داغ هنده ورینده یاشایان او جمله دن قُم- ساوه- اراک و زنگان خمسه اراضی لرینی گوزتره بیله ریک؛بیز بیلیریک کی آشیق صنعتی آدی گئدن اراضی لرده یاراناراق سونرالار شرقه دوغرو گئده رک اؤک اؤر(اویغور)(قرقیز)(اوزبک)و خوراسان کوکسل دانیشان خالقلاری آراسیندا یایلماغا باشلامیشدیر؛ایندی گلین گونش پرست لیک اینانجیندا شامانلارعهده لرینه گوتوردوگو ایشلردن دانیشاراق آدین گئدن عهده لیک لری مین کئچه رکدن بوگونه قدر بوینونا آلیب یاشادان آشیقلاریمیزینان توتوشدورمالی اولاق؛گونش پرست لیک اینانجینی تمثیل و تبلیغ ائله یین شامان ایلکن دین خادیمی دیر ایکینجی سی گله جکدن کئچه کدن خبر گتیرندی؛ اوچونجوسو هیپلوتیزم ائله مک علمینه مالیک اولاراق باجاریقلی حکیم دیر؛دوردونجو چالیب اوخویاندی بئشینجی سی اؤبا اؤبا –اویماق اویماق- تارلا تارلا وقاپی قاپی دولانیب سایاچیلیق ائله یندیر؛ آلتینجیسی خالقین خئیره ایشله رینه ایذن وئررک اونلاری موشاعیت ائله یندیر ؛یئددینجیسی ائل ببی دیر؛ سکگیزینجی یئری گلنده ساواشیب منسوب خالقی قورتاریندیر؛ دوققوزونجو اولوب ایتن لری موقدس داغین باشینا چیخاراراق توپراغا تاپشیرمالیدیر؛بیداهاَ آغیلار قوشوب یئنی توپراغا تاپشیریلان کیمسه نی اویمه لیدیر؛اؤنونجو خالقین اعتمادینی دوغرولدان کیمسه دیر؛ایندی اجازه وئرین آزارلر تاریخ و مدنیت لری دئییه دده قورقودان بری آشیقلاریمیزین بوینو نارینا گوتوردوکلری وطیفه لردن دانیشاق؛بیرینجیسی آشیق خالقین اینانج یئریدیر؛اکینجیسی کان نان گلیب مکانا گئدندیر؛اوچونجوسو سینه دفتر اولاراق شنلیکلره قاتیلیب چالیب اوخویاندیر؛دورونجوسو سایاچی دیر؛بشینجیسی خالقین دیققت مرکزینده اولان کیمسه؛آلتینجیسی گئییمینه کئچمینه دققت ائله یین کیمسه دیر؛یئددینجیسی آشیق علعسکر کیمین سینه دفتر اولاراق بیداهاَ شعر دئمک گوجونه مالیکدیر؛سکگیزینجیسی خالق آراسی قان باغلایاندیر؛آشیق سوزو دورد حرفیدن تشکیل اولدوقدا (آ)سوزو بوگونده اولدوغو کیمین تاریخاَ آتابابالاریمیز اغراق کیمین ایشلتمیشدیرلر؛مثالیچین قاغا سوزونو ایشله دنده (آ)قاغا دئییبلر؛یاخودقوتسال گوجلو حیوان اولاراق آسلان دئییبلر؛خانا آغاخان دئییبلر؛شئ تاریخا حرف آنلامیندا گلمیشدیر؛گونش پرست لیک اینانجیندا گونشی بیر آدی شئ(شئید)گونش حاققیندا دانیشا بیلمه گه ده شئ(شئید)دئمیشدیرلر؛(ق)سوزوده دیلیمیزی جمع باغلاییجی تئرمین اولاراق ایشلتمه لی اولووق؛آ-شئ-ق Aşiqسوزونون دوزگون آنلامی گونش پرست لیک اینا نی تمثیل و تبلیغ ائله یین کیمسه دئمکدیر؛یئرسیز دئییل کی گونش پرست لیک اینانجین نان قایناقلانان آشیقلیق عنعنه سی مین ایل کئچه رکدن ایسلامیتی اوزل لیک له شیعه لیک اینانجی نی تبلیغ ائله ین نری نن اولموشدورلار؛آشیق سوزونون بیر دئیمی اؤزان تئرمینینه نظر سالاراق نه آنلامدا اولدوغونا آیدینلیق گتیرمک ایسته ییرم؛اؤس(اؤز)سوزونون بیر آنلامی اسکی دیلیمیزده عاغیل هوش دئمک اولموشدور؛اؤز سوزونون بیر آنلامیدا انسان ایچ داورانیشی(روح)دئمک اولموشدور؛اؤزان سوزونون دوزگون آنلامینا گلدیکده چالیب اوخویاراق روحلاندیران کیمسه دئمک اولمالیدیر؛سوندا گلین قؤپوزتئرمینینی چوزه رک نه آنلامدا اولدوغونو موباحیثه ائله یک؛آدی گئد سوز بئش حرفیدن تشکیل اولوناراق(ق)(ؤ)(پ)(و)(ز)دئیلیر؛اولسون کو اصل قایناقدا (قاب)(اوز)کیمین یازیلیب و دئییامه لیدیر؛قاب سوزونو بیلیریک کی تاریخاَ ایچی یونولموش داش یاخود آغاج دئمک اولوردوکو اونا سوت زاد ساغیب یخود یئمک یئییردیرلر؛اوخاریدا وورقولادیغیم کیمین اوز سوزوده انسان ایچ داوارانیشی(روح)دئمک اولموشدور؛بئله لیک قوپوز سوزونون آنلامیدا انسان کیمین دانیشا بیلن روحلو ساز آلتی دئمکدیر؛من بئله دوشونورم کی(ساز)سوزو اوچ حرفیدن (س)(ا)(ز)تشکیل اولوناراق اوخاریدا صادالادیغیم(شئ)اوز(روح)سوزلرینن ایلگی اولاراق گونش پرست اینانجی تاثیر آلتیندا یارادیلمیش ساز آلتی دئمک اولاجاقدیر؛اوخاریداکی یازیلاریمداتاریخاَ(شئ)حرفین نن(س)حرفی نین یاردیلماسینا اشاره ائله میشدیم؛بوگون نری سوز ایشلتدیگیم تئرمین تاریخاَ شئی- شاو-شار(شایعه)سوزلرینن علاقه دار یاناراق گونده مه گلمیشدیر؛ساز(قوپوز)سوزوده بوگون نری ایشلک اولان سایا تئرمینی نن ایلگیلی اولمالیدیر؛

هفته لیک درسلیگیمیز ائلچی بی دن (اؤزا-باخشی-یانشاق و آشیق دئییملرینین چوزومو

هفته لیک درسلیگیمیز ائلچی بی دن بو هفته موضوعوموز اؤزان-باخشی-یانشاق وآشیق چوزومو اولاجاقدیر ایلکین یاشاییب یاراتمیش کوکسل دانیشان(التصاقی) خالقلار گونش وارلیغینا شئی(شئید)دئسه لرده زامان گئدیشاتیندا تانریچیلیق اینانجینی قبول ائله ییرک مقدس بیلدیکلری گونشین قارشسیندا یالوار یاخار(دوعا سانا)ائله مک آنلامیندا ایشلتمه لی اولموشدورلار؛سومئرلوک ایرحیم اصغربقال (آل بایراق)بررسی تطبیقی تحلیلی ائتمولوژیک کلیه لغات زبان سومری باترکی)کتابینین1024جی صفحه سینده شئه(شا)دئییملرینی دوعا وآلقیش آنلامیندا گتیرمیشدیر؛همان اثرین1033جوصفحه سینده شومون(شامان)دئییملرینی گتیررک تانریچیلیق اینانجینی تمثیل و تبلیغ ائله یین دین خادیمی اولدوغونو قید ائله میشدیر؛عین کتابین 977جی صفحه سینده(ŞAQ BALA) فیکیرلشمک آنلامیندا اولدوغونوقید ائله میشدیر؛عین صفحه ده(Şagdab)دئییمینی جانداکی دردی حیس ائله مک آنلامیندا گتیرمیشدیر 1شکیل ؛عین صفحه ده(Şaq dab)دئییمینی گتیررک(شویکه(ایشیق)(یاریق)آنلامیندا اولدوغونو قید ائله میشدیر؛عین صفحه ده(Şag dag)شادلیق ائله مک آنلامیندا گتیرمیشدیر؛آدی گئدن اثرین978جی صفحه سینده(Şaggur)حرفینی آرتیقراق حس(احساس فوق العاده کردن)ائله مک آنلامیندا گتیرمیشدیر؛آدی گئدن اثرین615جی صفحه سینده ایسیش(ISIş)حرفینی گولوش آنلامیندا اولدوغونو قید ائله میشدیر؛عین صفحه ده(ISIŞ)ناله ائله مک آنلامیندا قید ائله میشدیر؛616جی صفحه ده(iş)دئییمینی داغ آنلامیندا گتیرمیشدیر؛عین صفحه ده(iş)شویکه(پارلاق)(یاریق)آنلامیندا گتیرمیشدیر؛عین صفحه ده(Işib)دئییمینی سئحیرباز(جادوگر)آنلامیندا گتیرمیشدیر؛کاشقارلی ماحمودون دوکتور صدیق کوچورن لوغت الترک کتابی نین 527جی صفحه سینده شئی حرفینی گتیررک دوعا(آلقیش)آنلامیندا قید اولونموشدور؛(فرهنک ازبکی فارسی)محمد و شفیقه یارقی نین ارثرلری اولاراق ایکینجی جیلدین 1362جی صفحه سینده شاو(شؤو)دئییملرینی گتیررک قیشقیر باغیر(هیاهو)اوجادان اوخوماق آنلامیندا قید اولونموشدور؛اوخاریدا آدلارینی صادالاغیم قایناقلار اساسیندا یازدیغیم چانقیل سوزلوگومون664صفحه سینده شاو دئییمینی گتیررک قوتلو(مبارک و خجسته)آنلامیندااولدوغونا آیدینلیق وئرمیشدیم؛اوخاریدا گتیردیگیم فاکتلار اساسیندا اسکی کوکسل دانیشان(التصاقی)دیللی گونش پرست خالقلارین یارادیقلاری شئی(شئید)دئییمی ایلکن گونش آدی اولدوقدا سونرالار گونش قارشیسیندا اوخونان دوعالار ودعانی اوخویان دین خادیمینه دئمیشدیرلر؛آدی گئدن خالقلارین دیلینده شئی(شئید)ائشیتمک یاخود اوجا سسینن قیشقیر باغیر سالماق دئمک اولموشدور؛شئی(شئید)تانریچیلیق اینانجینی تبلیق و تمثیل ائله دین خادیمینه(شامان)دئمیشدیرلر 2-شکیل ؛تانریچیلیق اینانجیندا بوتون خسته لیک لری گؤز وورماقدان عارض اولدوغونو دوشونوردورلر؛او سببدن خسته لیک لری درمان ائله یین کیمسه یه ده ایشیب(شامان) دئمیشدیرلر؛ساسانیلار دونه مینده یازیلمیش اوئستا بلگه لرینده ایش حرفینی ایسته مک-کونلو ایسته مک-آرزی ائله مک(آرزیسیندا اولماق)خواهش وآختاریشیندا اولماق آنلامی قید اولونموشدور؛اسکی عبری دئییمینده خَشَق سوزو ایسته مک-آزریسیندا اولماق-قؤوشدورماق(چاتدیرماق)لذّت آپارماق و یاپیشدیرماق دئییملری واردیرکی اسکی تورات کتابیندا عکس اولونموشدور؛قرآن کریمده عشق دئییمی گلمه سه ده بوگونلری عرب دیلی اوزره یازیلمیش ایضاحلی لوغت لرده عَشَق()دئییمی واردیر؛آدی گئدن حرفین ایلک دئییمینی یاپیشماق آنلامیندا گتیرسه لرده ایکینجی چوزومونو جنون(دلی)تاپمیش شخص قید ائله میشدیرلر؛اوچونجو آنلامی بیرنوع بیتگی اولاراق بیز اونا سارماشیق دئییریک؛عَشَق(عشق)سوزونون عربلرده آز ایشلک اولماغین سببی بو دئییمین تاریخاَ تانریچیلیق اینانجینی یاشادان خالقلار عاید اولدوغوندان خبر وئرمه لی اولور؛عربلرعشق دئییمینی یئرینه حُبّ حرفینی ایشله ده رک ایسته دیکلری آنلامی الده ائله یه بیلیرلر؛کؤکسل دانیشان(التصاقی)خالقلاردا او جمله دن آزارلرده ایش(کار) دئییمی و ایشیق(نور)دئییملری واردیر؛ایلکین تانریچیلیق اینانجی اوزره یارادیلمیش ایش و ایشیق دئییملرینین بیربیرلرینن ایلگیلی اولماقلاری نَقَدر ائحتمال اولونا بیلر هله اونا توتارلی جاوابیم یوخدور؛امما یهود و اسلام اینانجلاری تانریچیلیق تاثیر آلتیدا باش توتمالارینا شک شوبهه م یوخدور؛واخدیکان عربلرین دیلینه گئتمیش عَشَق دئییمی سونرالیقلار هند منشالی تات و تاجیکلرین دیلینه گئدیکده اوندان عاشق دئییمی یاراتمالی اولورلار؛مین ایل کئچه رکده عرب و دری دیللری یازی پوزو دیلی اولدوقدا آدی گئدن حرفلریازار و شاعرلرین دیققت مرکزینده اولان تئرمینلر اولموشدورلار؛اسلامیت دوروندن بری قوپوز ایفاچیلاریمیزا اوزان دئییرک بو آدینان تانینمالی اولموشدورلار؛بورادا بیر جاوابسیز سووال واردیر کی تاریخاَ تانریچیلیق اینانجینی قبول ائله میش کؤکسل دانیشان(التصاقی)دیللی خالقلار آتا بابالارینین یارادیقلاری اوخاریدا آدلارینی صادالادیغیم دئییملرینی قویوب ندن اؤزان حرفیندن استفاده ائله میشدیرلر؛هله لیک بو تیپلی سواللارا جاوابیم اولماسادا اؤز واوزان دئییمیلری گون پرست لیگینن باغلی یارادیلان حرفلر اولدوغونو بیلیرم ؛دوققوز یوز ایل اونجه یازیلمیش دده قورقود حکایه لرینده آشیق دئییمینین یئرینه تکراراَ اؤزان حرفینین عکس اولدوغونو گوروروک؛دونیالیق کؤکسل دانیشان خالقلار قوپوز و قوپوز مدلی چالینان ساز ایفاچیلارینا فرقیلی آدلار وئسه لرده قایناقدا بیر اولمالیدیرلار؛خوراسان و تورکوستاندا سازقوپوز ایفاچیلارینا بخشی ایران و آزاربایجان اؤزان و آشیق(عاشق)تورکیه یاخین آنادولو وکرکوده اوزان و یانشاق دئمیشدیرلر؛تورکوستان و خوراسان دئییمی باخشی(بخشی)حرفی ایکی هیجالی سوز اولاراق بوگونده ایشلتمه لی اولورلار؛(فرهنگ ازبکی به فارسی)محمد حلیم و شفیقه یارقین یازدیقلاری کتابین بیرینجی جیلیدینین 158 جی صفحه سینده باقیش دئییمینی گتیررک باخشی(بخشی)طرفیندن خایین روحلاری جاندان چیخاریب خسته نی خلاص ائله مک آنلامیندا اولدوغونا آینلیق گتیرمیشدیرلر؛بیز بیلیریک کی تانریچیلیق اینانجی یارادیب یاشادان کوکسل دانیشان(التصاقی)دیللی خالقلار بوتون خسته لیک لری خایین باخیشلی کیمسه لرین گؤز وورماقلاریندان عارض اولدوغونا اینانیردیرلار؛آدی گئدن خالقلارتاریخاَ قوپوز چالماغیندان خسته لرینه درمان ائله مه گه چالیشیردیرلار؛آدی گئدن سوزلوگون ایکینجی جیلدی دئییه 1292 صفحه سینده اوزان(OZAN)دئییمینی اولچودن خارج چالینان ساز هاواجاتی و ائل آراسی خالق ماهنی لارینی چالیب اوخویان کیمسه قید اولونموشدور؛عین صفحه ده اوزماق(OZMAQ)حرفینی اولچودن خارج چالینان تصنیف اولدوغونو یازمیشدیرلار؛ 3-شکیل ؛اوخاریدابولوملرده تاریخاَ تانریچیلیق اینانجینی یاشادان کوکسل دیللی(التصاقی)خالقلارین کئچمیشینی آراشدیراراق اوز(OZ)حرفینی روح آنلامیندا ایشلتمکلرینه آیدنلیق گتیرمیشدیم؛اوز(OZ)دئییمی گونش پرست لیک اینانجیندا روح سوزو اولدوقدا اوزان(OZAN)روحلاندیران کیمسه دئمک اولاجاقدیر؛کرکوک و یاخین آنادولودا یانشاق دئییلن حرفین چوزومونو الده ائله مه گیچین بیر دونه تاریخاَ یازیلمیش ایضاحلی لوغت لره مورجیعه ائله مه لی اولاجاییق؛کاشقارلی ماحمودون دوکتور صدیق کوچورن اثرین 453جو صفحه سینده ینوت دئییمینی جاواب(کیمسه نین سورقوسونا جاوابلاندیرماق)آنلامیندیر قید اولونموشدور؛ائسترآبادلی میرزه مهدی نین خیؤولو روشن کوچورن سنگلاخ اثرینین 262جی صفحه سینده یان دئییمینی گتیررک سویله مک(هذیان)شامانلارین(صوفی)غیب عالمیندن گوروب و ائشیتدیکلری سسلره دئییه له سی سوزو اولدوغونو تصلیق ائله میشدیر؛عین اثرین عین صفحه سینده یانسیلاماق دئییمینی گتیررک کیمسه نین دانیشدیغی سوزو تقلید ائله ییب گولونج حالا گتیرمک آنلامینده اولدوغونا آیدینلیق وئریلمیشدیر؛عین اثرین عین صفحه سینده یانکشاماق دئییمینی گتیررک چوخ دانیشماق آنلامیندا اولدوغونا آیدینلیق وئریلمیشدیر؛عین کتابین 453جو صفحه سینده یانغو دئییمینی گتیریله رک سس تئنبیرینین اوجا(پژواک صدا)اولدوغونو تصلیق له میشدیر؛فتحعلی خان قاجاری(سپانلو)من(یازار)کوچورن اثرین 354جو صفحه سینده یانکینماق دئییمینی گتیریله رک بیر دئییمی(موضوع) یانلیش یازماق اولدوغونو قید اولونموشدور؛عین کتاب و عین صفحه ده یانغو دئییمینی گتیریله رک اؤن(اوجا سس)(آواز)آنلامیندا اولدوغونو تصلیق میشدیر؛بئله لیک له یانشاق دئییمی ایکی هیجادانتشکیل اولوناراق بیرینجی یان دئییمی سوله مک(هذیان)اوجا سسینن زاریلداماق؛یانغو دئییمی اوجا سس(آواز)صدا یانیت دئییمی سانکی بیر سووالی جاولاندیرماق؛یانکشاماق دئییمی آرتیق دانیشیب باش قولاق آپارماق اولدوغونو آیدینلیق گتیردیک؛ایکینجی شا(شاق)دئییمی اسکی گونش پرست لیک اینانجیندا عین آنلامی داشییاراق اوجا سس-قیشقیرباغیر؛اوجا سسینن یالوار یاخار ائله مک؛اوجا سسینن نه یی طلب ائله مک آنلامیندا اولموشدور؛دده قورقود حکایه لرینده اوزان قید اولونان عاشیق دئییمی ناواخدان دیلیمیزه داخیل اولدوغونو آختاردیقدا بیر دونه مین دورد یوز اونجه باش وئرن اولایارا قایتمالی اولاجاییق؛مین دورد ایل کئچه رکده دری شعیریاتی عرب عروض اوستونده قورولدوغونا گوره دری و دری دیلینی مکتب اوخویوب بیلن فرقیلی خالقلارین نوماینده لری اؤز سوز سیرالارینیدا عرب قالیبی و دئییملری علاقه دار قورمالی اولوردورلار؛مین ایل کئچه رکده عشق و عاشق دئییمی دری دیل و ادبیتیندا آرتیقراق استفاده اولاراق تورک یازار و شاعیرلریده عین دئییملری آلمالی اولموشدورلار؛تاریخی بلگه لر نیشان وئریر کی اوزان حرفینین یئرینه عاشق دئییمی صفوی شاهلاری او جمله دن شاه اسماعیل ختایی دوروندن بری دیلیمیزه دوشموشدور؛ صفوی لر دولتی او جمله دن قیزیل باشین ایش اوسته گلمه سی بویوک دیرچه لیش یاراداراق تورک او جمله دن آزاربایجان ادبیاتینا تکان وئرمه لی اولموشدور؛اسلام اینانجیندا موسیقی نین حارام اولدوغونو بیلن صفوی سرکرده سی قوپوزون تاریخاَ مقدس اولدوغوندان یارالاناراق آدی گئدن آلتی سارایینا گتیرمه لی اولور؛شیعه چیلیک(اؤن ایکی امام) شوعاری آلتیندا عوصیان قالدیران شاه ختایی قوپوزون گوجونو قیلینجدان کسگین بیله رک تانریچیلیق اینانجی اوسته یئنی شیعه چیلیک مکتبینی قورماق فیکیرینه گلیر؛شاه ختایی نین قویدوغو عنعنه زامان گئدیشاتینداموثبت جاواب وئریر؛قیزیل باش اوردوسونون حربیچی لر آراسیندا عاشق لارا اوزل یئر تعیین اولونور؛تاریخی کتابلاردا شاه ختایی نین شخصا عاشق(اؤزان)اولدوغونا اشاره و عباره لر واردیر؛ساواش و اِیلنجه گونلرینده ساز و ساز چالان یانیندا اولان شاه ختایی ساز آلتینین تاریخاَ مقدس اولدوغونو بیلدیکده اؤن ایکی ایماملیق مرامینین یایلماسینین توتارلی قولونو عاشیق قوروپونا حواله ائله ییر؛واخدیکان شاه ختایی نین ساراییناگتیریلمیش دده قوربانی عاشیق بیرلیگی نین صدری سئچیلیر؛او سببدندیر کی بئش یوز ایل کئچه رکده عاشق لار اسلام اوزل لیک له شیعه چیلیک مرامی نین تمثیل و تبلیق چی سی اولوبلار؛اوخاریدا گتیردیگیم فاکتلار اساسیندا ایلک یارانیشدان باخشی- اؤزان و عاشق تانریچیلیق اینانجی اوسته قورولان دئییملر و تئرمین لر اولدوقدا نهایت کی بیرله شیب وارلیقلارینا داوام ائله مه لی اولورلار؛ ائلچی بی انزلی لیمانی 45/11/1404

قاشقای خالقلارینین کیم لری ائلچی بی دن

قاشقایلارین کیم لیکلری بیز تاریخین دیب بوجاغیندا یاشامیش خالقلاری آختاریقدا ایلکن اونلارین دیل و اینانجلاری حاققیندا بیلگی الده ائله مه لییک ؛مین ایل کئچه رکدن قاشقای آدینان تانینان کوکسل دانیشان(التصاقی) طایفالارین کیم لیکلرینی آختاردیقجا قاشقای آدینا قاییتمالی اولاجاییق؛ایلکن دئمه لییم کی قاشقای بیر طایفا آدی اولمادان بیر ایدولوگییا صاحابی اولان خالقلاردان عبارتدیر کی زاگرس سیراوی داغ حوزه سینده یاشاییرلار؛قاشقای آدی آلتیندا توپلاشان خالقلار تاریخاَ دیل و اینانج باخیمیندان عین خالقلار اولاراق اوزلریندن اتفاق یاراتمالی اولموشدورلار؛بوتویلوکده کوکسل دیللی اولماقلارینا باخمایاراق تاریخاَ خلج-افشار-ایگدر-عمله-آغاجری وقارا گؤزلو طایفالاری قاشقای آدی آلتیندا اتفاق یاراتمالی اولموشدورلار؛ اوخاری سیریقدا گتیردیگیم قاشقای دئییمی آدی گئدن خالقلارین کئچمیش لریله باغلی مقدس بیر آد اولدوغونا آیدینلیق گتیرمیشدیم؛قاشقای آدی آلتیندا یارادیقلاری اتفاقا مقدس آدی وئرمه گیچین بئله بیر دئییمی یاراتمالی اولموشدورلار؛من بو قونویا گیرمه دن اونجه قاشقای دئیمینی آختاریقدا تانریچیلیق لا(گونش پرست)باغلی بیر دئییم اولدوغونو اله گتیرمه لی اولدوم؛قاشقای حرفینی ائتمولوگییا عئلمی اسلوبلارینان اولچه رک بئله بیر نتیجه نی الده مه لی اولدوم؛قا(قاق)دئییمی کوکسل دانیشان خالقلار آراسیندا نئچه آنلاملی بیر حرف اولاراق ایلکین معنی لریندن بیریسی قا(بویوک)(هوندور)(عضمتلی)و یوکسک لیک آدی اولان قاق سوزو اولموشدورکو بوگونکو ایشلتدیگیمیز داغ سوزو قاق سوزونون بیر تلفوذ نوعو اولموشدور؛قا و قای سوزونون بیر آنلامیدا خالق اولاراق داغی مقدس بیلن توپلوم دئمک اولموشدور؛اجتماعی توپلوم اولاراق قا و قای دئییمی کوکسل دانیشان(التصاقی) خالقلارین تانریچیلیق اینانجی تاثیر آلتیندا یارادیقلاری قاق(ایچی بوش داغ)حرفی اولموشدور؛قاق دئییمی گونده لیک گونش او داغین دالیندان چیخدیغینا گوره مقدس سایلیردی؛(مقدس) داغ آنلامیندا قا و قاق حرفیندن یارانان(قان)سوزونون باشلیجا آنلاملاریندان بیریسی ده تانری دئمک اولموشدور؛بیز بیلیریک کی تاریخین دیب بوجاغیندا یاشامیش کوکسل دانیشان(التصاقی) خالقلار گونش پرست اولدوقدا اوجا داغلارین دالیندا چیخان گونشی مقدس بیلدیکده ائله جه داغلاریدا قوتسال بیلمیشدیرلر؛زامان گئدیشاتیندا گونده لیک گونشین دالیندان چیخدیغی داغی تمثیل ائله یین تانریلارینا قان آدی وئرمه لی اولموشدورلار؛سوزسوز کو سونرالیقلار قایا(سیراوی داش پارچاسیندان تشکیل اولونان داغ) سوزو آدی گئدن حرفدن یارانمالی اولموشدور؛توپلوم آدی اولاراق قاشقای حرفی نین ایکینجی بولومو دئییه قاش حرفینه گلدیکده بوگونده اوزبک و جیغاتای دئییمی اولان قویاش(گونش)آدینان ایلگیلی اولدوغو نظره گلیر؛قای(قایی)تانریچیلیق اینانجی اوسته داغی مقدس بیلن طایفا اولدوغونو گوزتررک اینانج ماهیتلی دئییم اولدوغونو اله گتیرمه لی اولوروق؛قای(قایی)سوزونون بیر آنلامیدا قوتسال بیر هدفی اوستونده اتفاق یارادان گوجلو توپلوم و توپلوملار دئمک اولموشدور؛قاشقای حرفینین قورولوشو کوکسل دانیشیق(التصاقی) قایداسینا اویغون یارادیلاراق بویوکدن کیچیگه کئچمک اسلوبوندان یارارلانمالی اولموشدور؛من قاباق کی یازیلاریمدا دئمیشدیم کی ایلکین کوکسل دانیشان خالقلار تانریچیلیق اینانجینا اساسلاناراق آغیزلارینی آچیب هر سوزو دئدیکده حورمت اولاراق اینانجلاری اساسیندا یارانمیش حرفلرینن باشلامالی اولوردورلار؛قاش سوزوده گونشین بیر دئییمی اولاراق بوگونده اوزبک و جیغاتای ائللری قویاش کیمین سسلندیرمه لی اولورلار؛تاریخاَ (کین یاش)(قویاش) و گونش کیمین آدلاندیریلان وارلیق شئی(شئید)دئییمینیدن آلینمیشدیر؛بیز بیلیریک کی شئ(شئد)حرفی گونشین بیر آدی اولاراق تاریخاَ کوکسل دانیشان(التصاقی) خالقلار یاراتمالی اولموشدورلار؛بئله لیک له داغ اینانجیندان آلینان قاشقای حرفی تانریچیلیق اینانجی اساسیندا مقدس بیر هدفه دوغرویارادیلان اجتماعی اتفاق دئمک اولموشدور؛بیزده ائل آراسی قاش قارالدی دئییمی واردیر کی گونون سونا چاتیب باتماغی آنلامیندا ایشله نیلیر؛بیزده ایشلک اولان آخشام(گونون باتان چاغی)دئییمی منجه آق شام اولمالیدیر چونکو تانریچیلیق اینانجیندا گونش خالقلارین اینانج یئری اولدوغونا گونده لیک باتماسینادا قوتسال باخمالی اولوردورلار؛قاشقای یازاری اسداله مردانی(رحیمی)اؤز قاشقای سوزلوگونون 567 جی صفحه سینده قاش باشی دئییمینی گتیررک داغین گونش باتان نقطه سی(افق کوه)آنلامیندا اولدوغونا اعتراف ائله ییر؛بورادا گرکلی گورونورکو تاریخاَ گونش پرست(تانریچیلیق)اینانجینی قبول ائله میش خالقلارین یاشادیقلاری اراضی لره نظر سالاق؛اوخاری یازیلاریمدا ایضاح وئرمیشدیم کی کوکسل دانیشیق(التصاقی) دیل فورماسی گونش پرست لیک(تانریچیلیق)اینانجیلا چال کئچیرت یاراناراق بیربیرلرینن کامیلشمه رولو اوینامیشدیرلار؛کوکسل دانیشق(التصاقی) فورماسیندا چوخلو دئییملر واردیر کی اینانج ماهیتی داشییاراق یارانمالی اولموشدورلار؛کوکسل دانیشیق(التصاقی) دیلینن گونش پرست لیک(تانریچیلیق)فاکتورونو بیر خالق یاراتمیشدیرسا او خالقین یاشادیغی اراضی ده دونیالیق اویغارلیق لارین گوبگی زاگرسونان قافقاز داغلاری اتگی اولمالیدیر؛گونش آدی اولاراق شئی(شئید)حرفینی ده آدی گئدن اراضیلرده یاشایان کوکسل دیللی(التصاقی) خالقلاریاراتمالی اولموشدورلار؛گونش پرست لیک آدی اراضی لرده یاراناراق سونرالار چاینا(چین)سرحداتینا قدر یایلمالی اولموشدور؛اولسونکو تانریچیلیق اینانجینان باغلی عربستان و یمن یاریم آداسیندا داش یازیت و علامت لریمیز واردیر؛تانریچیلیغینان باغلی اساس قایا یازیت و شکیللری میصیر مدنیتینه قدر گئدیب چیخسادا باشلانیش نوطقه سی زاگرس داغلارینان قافقاز سیراوی داغلارین هنده ورینده باش توتمالی اولموشدور؛

گونش پرست لیک اینانجی اوزره داشا حک اولونموش تیمره تثویری&&&&

بورادا شکیلنی قویدوغوم داشا حک اولونموش نیشان تانریچیلیق اینانجینی گوزترن نیشان اولموشدور؛گوردوگونوز بو نیشان زاگرس خوزه سینه یاخین اراک رایونو دئییه محلات و خمین شهریاخینلیغیندا کی داش پارچاسیناحک اولونموشدور؛بیرینجی دونه بو نیشانی تاپان آرکولوگ دوکتور محمد ناصری فرد تاپینتی نین آدینی(سنگ نگاره تیمره)تمیره ده تاپیلان داش نیشانی قویاراق گونش پرست خالقلارین یارادیقلاری نیشان اولدوغونو دئمیشدیر؛آرکولوک سوزونون داوامیندا بئله نیشانلار زاگرس و قافقاز داغ حوزه لرینده داها اوزاغا گئده رک اورتا آسیا اراضی سینه یایلیدیغینا اعتراف ائله میشدیر؛آدی گئدن آرکولوگ تورکیه لی همکارلارینین یاردیملا بو نیشانین 4000ایل 9000ایل اونجه دن آدی گئدن اراضی لرده یارادیلماسینی دئسه ده گرکلی سایلیرکی داها علمی اسلوبلا اوستونده ایشله مه لر آپاریلسین؛داشین یونولما طرزیندن بللی اولور کو بو نیشانین مواللیفی یاخینلیقداکی داها برک ال داشلارینان یونمالی اولموشدور؛بئله بیر دئییم ثبوت اولونارسا اوندا بو تصویرین یارانما تاریخی تونج(مفرخ)دوروندن اونجه ده یارادیلیب داها اوزاقلارا گئدیب چیخمالی اولاجاقدیر؛؛بئله نیشان لارین داشا حک اولونما دورو انسان اجتماعی لشمه دورونه قدر یارانما تاریخی اولمالیدیر؛چونکو بو نیشان گونش پرستلیک اینانجینی تمثیل ائله یین بیر نیشان اولموشدور؛

تانریچیلیق نیشانی ایکی و میصیر مدنیتینده&&&&&&&&&

بو اوسته گتیردیگیم نیشانلار ساغدا ایکی چای (بین النهرین)ایکینجیسی میصیر پئرامیدالاریندا عکس اولونان فرقیلی شکیللردیرلر؛گوردوگونوز بو شکیللر سونراکی دورولرده دمیر آلتینن یونولما شکیللردیرلر؛اراضی باخیمیندان اوزاق مصافه لرده اولماقلارینا باخمایاراق تانریچیلیق اوزرینده یارادیلمیش شکیللراولموشدورلار؛گونش پرست لیک اینانجینان باغلی فرقیلی داش نیشانلارینی گتیررک تاریخاَ قای(قایی)طایفا تامغاسینی آراییب تاپماغیمیز گرکلی اولاجاقدیر؛کاشقارلی ماحمودون دوکتور صدیق کوچورن اثرین 107جی صفحه سینده قای(قایی)طایفا دئییمینی قیغ گتیررک اوزلرینه مخصوص اولان(ا7ا)تامغالارینیدا ثبت ائله میشدیر؛تامغالارین یارانما دورونه گلدیکده تاریخاَ مالدارلیق و حشم دارلیق ضرورتیندن یارانماقلاری تایید اولونور؛کوکسل دانیشان(التصاقی) قای(قایی)طایفاسی تامغاسینی آختاریقدا بولگه ده تاپیلان پیمیش پالچیق اوزرینه حک اولونموش شکیلینی سیزینله پایلاشاراق داها اسکی چاغلاردان بو اراضی لرده یاشاماقلارینی گوزترمه لی اولاجاغام؛

پیشمیش پالچیق اوزرینده قایی تامغاسی&&&&&&&&&&

پیشمیش پالچیقدان علاوه زاگرس داغ حوزه سینده داش اوزرینه حک اولونموش عین تامغانی گوزتررک سوزومه داوام ائله مک ایسته ییرم؛

داشدان حک اولونموش قایی تامغاسی&&&&&&&

اوخاریدا گوردوگونوز بو قای(قایی)طایفاسینا مخصوص تامغادان سونرا داش اوزرینه حک اولونموش آدام - قویون و کئچی شکیللریده واردیرکی آرکولوقلار قیرخ مین ایل کئچمیشی اولدوغونا اعتراف ائله ییرلر؛تاریخاَ پارس بولگه سی دئییلن اراضی لرده یاشاییب شاهلیق ائله یین خالقیلارین نماینده سی او جمله دن انشانلی کوروشون بایراق نیشانینی بورادا گتیررک حاققیندا ایضاح وئرمک ایسته ییرم؛

خؤروز نیشانی&&&&&&&&&&

گؤردوگونوز بو خؤروز نیشانی تاریخاَ تانریچیلیق اینانجی اوستونده یارانان اونقونلاردان(توتم) بیریسی اولموشدور,خؤر و اوز(خروس)دئییمی ایکی هیجالی حرف اولاراق باشلانیش سوزو خؤر و قورتاریش سوزو اوز(خؤروز)دئییمی اولاراق خؤر(هؤر) سوزو گونشین بیر آدی اولدوقدا اوز حرفی ایسه کؤکسل دانیشان(التصاقی)خالقلاردا روح دئمک اولموشدور؛خؤروز سوزونون دوزگون آنلامی گونده لیک گونشین چیخماغیندان خبر وئرن گونش روحلو جانلی دئمکدیر؛خؤروز دئیمی و اونقونون باشلانقیج نوطقه سی گونش پرست خالقلار اولاراق سونرالار حؤروس آدیلا ایکی چای آراسی(بین النهرین)خالقلارین دیل مدنیتلرینه گئده رک دویلت سینبولونا چئویریلمیشدیر؛

(حؤروسمیصیرپئرامیدا گالرییاسیندان)&&&&&&&

آدی گئدن اونقون(توتم)سونرالار میصیر مدنیتینه گئده رک باشلیجا اونقونلاریندان بیریسی اولموشدور؛میصیر اینانج و مدنیتینده حؤروس اونقونو داها موقدس سایلیردی؛آدی گئدن اونقون سونرالار یاپیلاسی پئرامیدالاردا حک اولوناراق بوگونکو میصیر بایراغی نیشانینان قدر گتیریب چیخاتمیشدیر؛خوروز اسکی گونش پرست خالقلارین یانیندا مقدس حیوان اولاراق گونده لیک گونشین چیخماغیندان خبر وئرن جانلی دئمک اولموشدور؛گوردوگونوز اوخاریدا کی تصویرده خوروزو اوچ حیصه یه بوله رک ساغ قیچینی گونشین صوبح چیخماسینی- باش حیصه سینی گون اورتا گونون حرارتینین آرتماسینی گوزتررک ؛سول قیچیدا آخشام گونون باتماغینین اشاره سیدیر؛اوچ دئییم و مدنیتی تاریخاَ بویو کوکسل دانیشان(التصاقی) خالقلاردا اولدوقجا اهمیتلی سایلیردی؛اورنگیچین اوچ دفعه یئنی دوغولان اوشاغین قولاغینا آدینی دئییب آنلاتماق- اوچ دفعه گلینین بئلینی آچیب باغلاماق-اوچ دفعه گلینی آتا اوجاغی نین باشینا دولاندیرماق -اولونو مزارا دوغرو آپاراندا اوچ دفعه یئره قویوب گوتورمک؛ اوله یه اوچ گون یاس ساخلاماق؛ اوت چرشنبه سی اوچ یول اوتون اوستوندن آتیلماق؛اوزانلار مجلیسه گیرنده اوچ دیوانی لا سوزه باشلاماقلارینی میثال گتیرمک اولار؛

(فره وهر نیشانی)&&&&&

تانریچیلیق اینانجینی اوسته یارادیلمیش خؤروز و خوروز قالیبینده اوچلوک عنعنه سی ایکی چای(بین النهرین)و میصیر مدنیتینده گئدیکجه قایاپارچالارینا حک اولونموشدور؛ سونراسی یارانان خالقلار او جمله دن تاتجیکلرین آدی گئدن نیشانی کپی ائله دیکلری فره وهر شکیلینی بورادا گتیررک هانی خالقا عاید اولدوغونو گوزترمک ایسته ییرم؛قایا داش پارچالاریندان تاریخاَ قاشقای ائللرینین اراضی لرینده حکمدارلیق ائله یین ساسانی داش هئیکللرینه موراجیعه ائله ییرک گئییم و جیققالاری حاققیندا ایضاح وئرمک ایسته ییرم؛

بیرینجی شاپورون هئیکلی&&&&&&

گوردوگونوز بو شکیل گویا ساسانی شاهلاریندان اولان بیرینجی شاپورون شکیلیدیرکی بوگونکو تخت جمشید دئییلن شمال حیصه سینده قایا پارچاسینا جک اولونوبدور؛بورادا ساسان و شاپورآدلارینی ائتمولوگییا علمی اسلوبلار اوچو بیچییه قویماق ایسته ییرم؛قاباقکی یازیلاریمدا شئی(شئید)حرفی نین گونشین بیر آدی اولدوغونا آیدینلیق گتیرمیشدیم؛اسکی تاریخدا شئی(شئید)ایلکن گونشین بیر آدی اولدوقدا ایکینجی بولومده اوجا سسینن گونشین چیخماسینی طلب ائله مک دئمک اولموشدور؛اوجا سسینن گونش وارلیغی قاباغیندا های کوی سالیب دوعالار آنلامی دئییه شئ(شئید)حرفینین مواللفی کوکسل دانیشان(التصاقی) خالقلار اولدوقدا سونرالیق لاردا سام سویلولار او جمله عربلرین دیلینه گئده رک سئ(سئید)حرفینن یئر عوضله مه لی اولموشدور؛شئ(شامان) حرفی تاریخاَ گونش مقدس لیگینی تمثیل و تبلیغ ائله یین دین خادیمی دئمک اولموشدور؛تانریچیلیق اینانج و مدنیتینده اجتماعی توپلوملار آراسی گونش وارلیغینی تمثیل و تبلیغ ائله ینلره حورمت اولاراق آدلارینین اولینده شئی حرفینی گتیررک سایلیب سئچیلدیگی نی گوزترمک ایسته ییردیرلر؛شاپورکیشی آدی اولاراق ایکی حرفیدن تشکیل اولوناراق شئ و پور حرفلریندن تشکیل اولونموشدورلار؛هند منشالی خالقلاردا شئید کیمین ایشله نن سوز عربلرین دیلینه سئید کیمین گئتمه لی اولور؛ساسان دئییمی عربلرین شئی حرفلریندن آلیب یاراتدیقلاری سئ حرفینین اوستونده قورولاراق شاه شاهان دئمک اولموشدور؛شئی سوزو گونشین بیر آدی اولاراق زامان گئدیشاتیندا اوندان شامان و شاه سوزلری یارانمالی اولموشدور؛شاه شاهان دئییمی هند منشالی خالقلارین دئییمینده تفاخور اولاراق عربلرین دیلینه گئدیکجه ساسان دئییمی یارانمالی اولموشدور؛تانریچیلیق اینانجی تاثیر آلتیندا یارانان دین خادیملرینین یاخود یئر اوزونده گونش قوتساللیغین تمثیل و تبلیق ائله یین کیمسه لر(کیشی)کوکسل دانیشان(التصاقی) خالقلاردا شامان(شمن)هند منشالی خالقلاردا شاه و عربلرده شیخ سوزو کیمین آلینسادا (شئ)حرفینین (س)حرفینن یئر عوضله مه لی آیریجا فاکت کیمین اوزونو بروزا وئرمیشدیر؛تاریخاَ حکومت باشجیلارینین آدی اولان ساسان حرفی عرب دئییمی اولاراق اوزرلرینه گوتورمه لی اولموشدورلار؛گوردوگونوز کیمین شاه شاهان سوزوینن ساسان دئییمی عین آنلامی داشییاراق تاریخاَ قونشو اولاراق ایکی فرقیلی خالقلارین دئییملریندن یارانمالی اولموشدور؛شاه پور حرفلرینه گلدیکده اوخاری بولومده ایضاح وئردیم کی یئر اوزونده گونش قوتساللیغینی تمثیل و تبلیغ ائله یین کیمسه(کیشی)آدی اولدوقدا پور شاهین اوغلو دئمک اولمالیدیر؛من پور سوزونون حاققیندا اؤر اویماقلاری و چانقیل(فرهنگ بهبود)سوزلوگومده لازیمین قدر ایضاح وئردیگیمی چین بورادا قیسساجا معلومات وئررک بیر دونه مسله یه آیدینلیق گتیرمک ایسته ییرم؛اؤر دئییمی اوغلان آدی اولاراق تاریخاَ کوکسل دانیشان(التصاقی) خالقلار اولاراق اؤر اویماقلاری ورینده یارادیلمیشدیر؛اؤر دئییمی تاریخدا ایلکین یارانان حرفلردن اولاراق عایله ده دوغولان اوغلان اوشاغینا دئمیشدیرلر؛تاریخاَ کوکسل دانیشان خالقلارین یارادیقلاری اوغلان آدی اولاراق هند منشالی خالقلارین دیلینه گئدیکجه پور حرفینن یئر عوضله مه لی اولو؛شاه پور(شاپور)دئییمی دین خادیمی و اولکه باشجیسی آدی اولاراق اوخاریدا ایضاح وئردیگیم شئ و اؤر دئییملری اوسته قورولموشدور؛ائرامیزین ایکی و اوچونجو یوز ایللیگینده یاشامیش بیرینجی شاپورون گئیمی و جیققاسینین قورولوشونا گلدیکده تانریچیلیق اینانجی اوسته تیکیلمیش اینجه صنعت نوعو اولاراق ال ایشی دئمکدیر؛ بیرینجی شاپورون جیققاسی&&&&*&& گوردوگونوز بو جیققا(تاج)عمومیتده ساسانی سرکرده لرینین باشلاریندا گوردوگونو کیمین تانریچیلیق اینانجی اساسیندا یارادیلان ال ایشیدیر؛جیققانین آشاغی حیصه سی داغ وارلیغینی تمثیل ائله دیکده اوستونده دایره وی شکیل گونشین اوجا داغ دالیندان چیخماسینی رمزی دئمک اولور؛بیز بیلیریک کی گونش پرست لیک اینانجیندا گونشین دالیندان چیخدیغی داغ دا گونش مقدس سایلمیشدیر؛بو جیققادان بللی اولورکو ساسانی شاهلارینین دونه مینده بو اراضی لرده یاشایان خالقلار تانریچیلیق اینانجلی اولموشدورلار؛

جیققا&&&&&&&&

عین مسله ایرضاشاهی ایش اوسته گتیرنلرین دیققتینی چکه رک ساسانی شاه جیققالارینی کوپی ائله ییرک عین مفهوم دا دوزلتمه لی اولموشدورلار؛البته بو جیققا(تاج)قاجارشاهلاری دونمینده ناصرالدین شاهخدان بری باشلارینا قویدوقلاری جیققا اولموشدور؛تکجه ماتریال کی بیرینجی شاپورون باشینا جیققادان (تاج)فرقیلندیرن(قارقارا)واخدیکان قوچاقلیق رمزی اولان تورک سرکرده لری ووراشا گییررکن دبیلقالارینا قاباق حیصه سینه تاخدیقلاری قارقارا علاوه اولونموشدور؛قارقارا دئیمینین ایضاحی دئییه فتحعلی خان قاجار(سپانلو)اثری اولاراق مقالید ترکیه سوزوگونون 269جو صفحه سینده قارقارا(قاراپر)سوزونون چوزومونده قایدادیر کی قارشی دورما گونلری اؤردوچولار باشلارینا قویدوقلاری دبیلقانین قاباق حیصه سینه نئچه ایری قاناتلی قوشون یئلکلرینی سانجارلار؛فتحعلی خان سوزونون داوامیندا دئییردبیلقایا تاخیلا یئلک لرین بیریسی قارا اولاراق اونا قارقارا دئییرک او بیری یئلک لرین اورتاسینا سانجاردیرلار؛

قاشقایی بورکو&&&&

بورادا ساسانی شاهلارینین جیققالارینی گوزتررک بوگونده قاشقای کیشی لرینین باشلارینا قویدوقلاری بورکو گتیریب تاریخاَ تانریچیلیق(گونش پرست) اینانجلی تمثیل و تبلیق ائله یین خالقین دوزلتدیگی ال ایشی اولدوغونو گوزترمک ایسته ییرم؛گوردوگونوز باش گئییم فورماسینی تانریچیلیق اینانجینی تمثیل ائله یین خالقلار یاراتمیشدیرلار؛حالبو کو تات دیللی ساسانی شاهلاری دولت باشجیسی اولاراق قیلینج گوجونه بایراق آلیتینا گتیردیکلری گونش پرست خالقلارین اینانج تاثیر آلتیندا ائله نیشانی قبول ائلمک زوروندا قالمیشدیرلار؛بللی اولورکو بو باش اؤرتوگونویارادان خالق مین ایل لیکلرقاتیندا بو اراضی لرده یاشایاراق تانریچیلیق(گونش پرست)اینانجی نین تمثیل و تبلیق چی اولدوقلاریندا بئله باش گئییمینی دوزلتمه لی اولموشدور؛قاشقایلارا مخصوص باش اورتوگو ساغ و سولو اوجاداغلارین نیشانی اولدوقجا اورتاسی ایکی داغین آراسیندان چیخان گونش رمزی داشییر؛بو مسله دن بللی اولورکو ساسانی شاهلاری او جمله دن بیرینجی شاپور اوز جیققاسینی یئرلی گونش پرست خالقلارین اینانج و عنعنه لریندن کوپی ائله میشدیر؛هرندن اونملیسی تاریخاَ کوکسل دانیشان(التصاقی)قاشقای خالقلارینین کوچ آچیب باش کند یاپدیقلاری شیراز شهرینین آدی اولموشدور؛باش کند ساییلان شیراز دئییمی شئ و آز سوزلریندن تشکیل اولوناراق(شئ(شئید)گونشین بیر آدی اولدوقدا آز سوزوایسه تانریچیلیق اینانجیندا دانین یاریلاسی بویا(آبی آسمانی)دئمک اولموشدور؛اولسونکو زامان گئدیشاتیندا هند منشالی خالقلاربو اراضی یه گله رک اوز دیللرینه اویغون شئ وآز سوزونون آراسینا (ر)سوزجوگونو سالیب شیراز دئییمینه چئویرمه لی اولموشدورلار؛مین ایل کئچه رکده یازی پوزو عرب و دری دیللرینده اولدوغونا چوخلو یئرلی خالقلارین دئییملری تحریف اولاراق شئ آز سوزو شیراز سوزو کیمین تاریخی بلگه لره و کتابلارا دوشمه لی اولموشدور؛آز سوزونون بیر آنلامیدا اوجالیق یاپیلان آبیده)(عبادگاه) دئمک اولموشدور کو بو گونلرینه او آبیده آنادولو اراضی لرینده قاس(قاص)ایران و آزاربایجان اراضی لرینده قیز قالاسی دئییریک؛

قایی تومغاسی مزارلیقدا&&&&&

قایی خالقلارینا مخصوص شکیلینی گتیردیگیم خوزستان راویونو دئییه هفتگل شهرجیگینین مزارلیغیندا اؤن دورد چریکلی دره شوری(چهارده چریکی) طایفاسیندان اولان رستم ولی پورچهارده چریکی آدلی کیمسه نین مزاریدیرکی منسوب اولدوغوخالقین تامغاسی اونون مزار داشینا حک ائله میشدیرلر؛ حورمتله ائلچی بی

انزلی لیمانی

3/11/11403

قایناقلار_________________________________________

1- ایرحیم بقال اصغری(آل بایراغین)(بررسی تطبیقی و تحلیلی و ائتمولوژیکی کلیه کلمات لغات زبان سومری باترکی)کتابی

2-کاشقارلی ماحمودون دوکتور صدیق کوچورن لوغت الترک اثری

3- کریم کشاورز کوچورن ترکستان نامه کتابی-یازار:واسیلی ولادیمیرویج

4-میرزه مهدی نین خیاولی روشن کوچورن سنگلاخ اثری

5-نغمه های ایل قشقایی-توپلایان نوذر دانشور قشقایی

6-جواد هئتین لهجه های زبان ترکی کتابی

7-قاشقای سؤزلوگو-یازار اسداله مردانی(رحیمی)

8-دهخدا سوزلوگو-یازار علی اکبر دهخدا

9-فتحعلی خان قاجار(سپانلو)اثری اولاراق مقالید ترکیه

10دوکتور هئتین اثری اولاراق(سیری در لهجه های ترکی)

11-آرتیقراق گوگل سایت لاریندا موضوعوموز حاققیندا اولان یازیلاردان یارارلانمالی اولدوم

تبریز(باشکند)دئییمی حاققیندا هفته لیک درسلیگیمیز ائلچی بی دن

هفته لیک ائتمولوگییا اوزره درسلیگیمیز ائلچی بی دن بو هفته کی درسلیگیمیزده تربیز(تبریز)سوزونه نظر سالماق ایسته ییرم اصل موضویا کئچمه دن اونجه خاطیرلاتمالییام کی من تاریخ حاققیندا کئچمیش یازیلار و بلگه لر اساسیندا یوخ بلکه دفعه لرله اوخویوب سوز آراسیندان سوز سئچمه گین(تحلیل و تطبیق) طرفدارییام؛کئچمیشدن چوخلو دوسلار بیله مه موراجیعه ائله ییرک تبریز سوزو حاققیندا آچیقلاما وئرمه گیمی ایسته میشدیرلر؛اوچ دورد آی اولارکی اوستونده ایشله یرک هله لیک آدینی (آزاَر خالقی نین کئچمیشی)آدلی یئنی اثریمی یازدیقجا تاریخاَ آزاَرلرین بایلیغی(باش کند)سایلان تبریز دئییمنی چوزمک قرارینا گلدیم؛ ایل یاریم قاباق1402 (اؤر اویماقلاری)کتابیمی چاپدان چیخاراداراق اورادا تاریخاَ خزر و قارا دنیز حوزه سینده یاشاییب یارادان ایلکین کوکسل دانیشان خالقلاری حاققیندا بیلگی لر وئرمشدیم؛آدی گئدن کتابدا ایضاح وئرمیشدیم کی تاریخین دیب بوجاغیندا یاشایان خالقلار زامان گئدیاتیندا آدلارینی یاشادیقلاری اراضی لره وئرمیشدیرلر؛الیمین آلتیندا اولان(آزاَرخالقینین کئچمیشی)آدلی اثریم اؤر اویماقلاری کتابیمین داوامیندا یازیلان بیر اثر اولاراق او کتابدا گوزومدن قاچانلاری بورادا گتیرمک مجبوریتینده قالمیشام؛دوزونو دئسم مین ایل کئچه رکدن تاریخ ساحه سینده اجنبی(اؤزگه)یازارلار اوز دیل و مدنیتلری اساسیندا فرقیلی خالقلاریچین تاریخ یازاراق چاشقینلیق یارتمالی اولموشدورلار؛سوزومون یالان و یاخود دوغرو اولدوغونو بیلمک ایسته سز بیر نئچه گونلوک تاریخی کتاب و بلگه اوخویوب یاخود نئچه دیقه لیک گوگل ده تبریز آدینی یازسانیز او چاش باشلیغین تانیغی اولاجاقسینیز؛من(آزاَر خالقی نین کئچمیشی)کتابیمدا چالیشمیشام کی تبریز دئییمینی عئلمی اسلوبلارینان او جمله دن ائمولوگییا علمی اساسیندا ایضاح وئرمه لی اولوم؛بیز تبریز سوزونون آنلامینی آختاردیقدا ایلکن حرفلرین یارانما تاریخینا قایتمالی اولاجاییق؛من اؤر اویماقلاری و الیمین آلتیندا اولان (آزاَر خالقینین کئچمیشی)اثریمده ایلکین کوکسل دانیشان(التصاقی)آزاَر خالقی نین کیم لیکلری حاققیندا او جمله دن دیل- اینانج و تاریخاَ هانسی اراضی لرده یاشادیقلارینا آیدینلیق گتیرمه گه چالشمیشام؛کؤکسل دانیشان آزاَر خالقی نین حاققیندا آرتیقراق بیلگی الده ائله مک ایسته سز هئچ اولماسا بیر ایل دوزمه لی اولاجاقسیز کی تا من بو کتابین ال ایاغینی ییغیب چاپا یئتیرمه لی اولوم؛(تر بیز)(تب ریز)ایکی هیجالی دئییمی اولاراق اوولینده گلن(ت)و(تو)و سونوندا گلن(ز) حرفلری تاریخاَ کوکسل دانیشان(التصاقی)خالقلارین تانریچیلیق اینانجی اوسته یارادیقلاری دئییملر اولموشدورلار؛تانریچیلیق اینانجیندا آزطایفالارینا مخصوص تپه نین باشیندا تیکیلن آبیده تاباز(عبادگاه)دئییلن آبیده اجنبی سالنامه چیلرین یازیلاریندا دورودونجو یوز ایل لیک ده یاشامیش بیزانسلی فاوست(تورِژ)اوچونجو یوز ایل لیکده یاشامیش مارکوپولو(توریژ)ائرامیزدان یئددی یوز ایل اونجه آشور داش یازیت لاریندا(تارِمِکس)اولئاروس دئییلن شخصین اثرینده(تیوریس)اوچ یوز سکسن ایل اونجه یاشامیش اولیا چلبی نین اثرینده(تیوریس(تیوریز)ارمنی قایناقلاریندا(تاورژ)(داورژ)مین ایل کئچه رکدن عرب و فارس قایناقلاریندا تبریز قید اولونموشدور؛تاریخاَ یئرلی جاماهاتین آراسیندا تاب آز(تاباز)دئییلن حرفلر ایکی(ا)حرفلی اولدوغونا گوره کوکسل دانیشان(التصاقی)خالقلارین یاراتدیقلاری دئییملر اولدوغو آچیق آیدین گونورور؛تاباز دئییمینده(ب)حرفیندن سونرا گلن (Aا)سوزونونو یئرینه(ر)ایکینجی(اA)سوزونون(ی)حرفینی گتیررک تبریز دئیمینه گتیریب چیخارتمیشدیرلار؛تان(دان)سوزونون باشلانیش حرفی اولدوقدا گونش پرست(تانریچیلیق)آزارلرین یاراتدیقلاری ایلکین حرفلردن اولموشدور؛چونکو تان(دان)وارلیغی تانریچیلیق اینانجین اساس مسله لریندن اولاراق گونون چیخماسی اونلارین جانینی قیزدیریب و گونده لیک حیاتلارینی ایشیقلاندیرمالی اولوردو؛تان سوزو تانریچیلیق اینانجیندا مقدس بیر دئییم سونرالار تاپینماق(سجده)سوزو اوندان یارانمالی اولموشدور؛کؤکسل دانیشان خالقلارین ایلکین یاراتدیقلاری تان و تاپینماق سوزو سونرالیقلاردا عرب دئییمینده تُراب(توپراق)تَبَرُک ودری دیلینه تابان و تابش کیمین گئده رک گونون ایشیغی وایشیقلاندیرماسی دئییمینی گوزترمه لی اولموشدور؛(ت)(Te)حرفینی اسکی یازیلاردا او جمله دن(رحیم آل بایراغین (بررسی تطبیقی و تحلیلی و ائتمولوژیکی کلیه لغات زبان سومری و با ترکی)کتابیندا آختاردیقدا کتابین 1040جی صفحه سینده تاب(Tab)دئییمینی باشلانیش آنلامیندا اولدوغونو آیدینلیق گتیرمیشدیر؛سوزونون داوامیندا آبیده و تاپیناجاق سیراسیندا اولان حرفلردن اولدوغونو یازیر؛آدی گئدن یازیچی کتابینین 1042جی تام(Tam)دئییمینی گتیررک تانریچیلیق اینانجیندا قوتسال حرفلردن اولاراق تان(دان)حرفینن بیر آنلامدا اولماغینا اعتراف ائله ییر؛حالبوکو تام(دام)سوزونو من (اؤر اویماقلاری)کتابیمدا ایضاح وئررک یئرده قازیلان کوره دئمیشدیم کی اورادا دمیر قات داشلاری اریدیب دمیر استحصال ائله ییردیرلر؛تان(دان)سوزو تاپینماق و تیل(دیل)سوزلری له ایلگیلی اولاراق دانین آچیلاسی واخت گون قاریشیسینداسجده یه گئده رک نسه دوعالار اوخوماق دئمک اولمالیدیر؛بوگونکو عرب دئییمی اولان(اذان)سوزو ایکی حرفیدن تشکیل اولوناراق ایلک سوزو(آز) دانین آچیلاسی اولدوقدا ایکینجی حرفی(آن)قیشقیرباغیر سالماق -اوجادان دانیشماق ودانین یاریلاسی واخت اوجادان دوعالار اوخویوب گونون چیخماسیندان خبر وئرمک آنلامیندا اولمالیدیر؛تربیز(تبریز)دئیمینین سونون آز(اؤز)حرفینه گلدیکده گونده لیک دانین یاریلاسی گوی(آبی آسمانی)رنگینی خاطیرلادان حرفلردن اولموشدور؛آز حرفیده کوکسل دانیشان خالقلارین تانریچیلیق اینانجلاری اوسته یارادیلان قوتسال دئییم اولموشدور؛آزسوزو صوبون یاریلاسی ایشیق آنلامیندا بوگونده دیلیمیزده آیاز(بایاز)(قار اوستونه دوشن آی ایشیغی)دئییملری کیمین ایشلکدیر؛آز(اؤز)حرفلری بوگونده دیلیمیزده قالا آنلامی اولاراق (بَذ) بویا آنلامیندا بؤز بویا(قاتی گوی رنگ)دئمک اولموشدور؛آز(بؤز)حرفی ایلک یارانیشدا گونده لیک دانین یاریلاسی گوی(آبی آسمانی)رنگ اولدوقدا زامان گئدیشاتیندا او دئییمی یارادان خالقلارین آدینا چئویرلمه لی اولموشدور؛تاریخاَ آز حرفی خزر و قارا دنیز حوزه سینده یاناراق سونراقلار عرب دیلینه اَزرک(آی آسمانی)بویا آدی کیمین دوشمه لی اولموشدور؛بیز بیلیریک کی آز سوزو دانین یاریلاسی بویا(آبی آسمانی)رنگ تانریچیلیق اینانجینین یارانماسیندا حل ائدیجی رولو اولموشدور؛تاریخاَ کؤکسل دانیشان آتابابالاریمیزین یارادیقلاری آز حرفی تات منشالی خالقلارین دئییه گیلکلرین دیلینه کاس(آبی آسمانی)بویا آدی کیمین دوشمه لی اولموشدور؛آز حرفی نین بیر آنلامیدا تانریچیلیق(گونش پرست)اینانجیندا اوجالیقدا یاپیلان مقدس بینا(قالا) دئمک اولموشدورکو بیز بوگونلری او قالالاری یانلیش اولاراق قیز قالاسی کیمین آدلاندیرمالی اولوروق؛آز(قاز) دئییلن قالا تانریچیلیق تفککورو اوستونده یاپیلان مقدس آبیده دئمکدیر کی قاپیسی صوبح گونشی نین آچیلاسی طرفینه ساری اولمالیدیر؛آز حرفی سونرالار آق(آغ) -آخ وآک حرفلرینه دونه آزاربایجان و یاخین آنادولو اراضی لرینده چوخلو داغ-قالاو یئر و کند و شهر آدلارینین باشلانیش حرفلری اولموشدور؛تانریچیلیق اینانجیندا ایکی آددا قالا واردیر ایلکین یارانمیشی آز (قیز)قالالاری اولدوقدا ایکینجیسی خونا(خونه)(خونج)(خورنق)آدلی قالالار اولموشدورلار کی باتییا گئدیکجه قودوس(قُدس)دئییمی اوجالیقدا یاپیلان قوتسال بینا آنلامیندا اونلاردان یارانمالی اولموشدور؛خؤر(هؤر)دئییمی تاریخاَ گونشین بیر آدی اولموشدور؛مین ایل کئچه رکدن اوز و دیللری اساسیندا تبریز آدینی ایضاح وئرن یولچو(جهانگرد) و سالنامه چیلر(تؤریز)(تًورَز)(توریس)و(توریژ)دئییملرینی گتیرسه لرده سوز قورولوشو اولاراق باشلانیشدا(ت)و قورتاریشدا(ز)حرفینی پوزا بیلمه میشدیرلر؛ آز دئییمینین بیر آنلامی اوجالیقدا تیکیلن آبیده دیرسه تب(تاب)حرفیده چیخاسی گونشین قاباغیندا سجده یه گئدیب قارشیسیندا سجده یه گئده رک دوعالار اوخوماق دئمکدیر ؛بئله لیک له تربیز(تبریز)آدینین دوزگون تلفوذو تاب آز(تاباز)یاخود تَبَز(TƏbaƏz)آز سوزونون بیرآنلامیدا تانریچیلیق اینانجی اوسته اوجالیقلاردا یاپیلمیش معبد دئمکدیر کی گونده لیک شامانلار آیینی مراسیم اولاراق اورادان گونشین چیخماسینی موشایت ائله دیرلر؛آز دئیمینین قاز و قیز دئییمینه عوضله مه لرینه گلدیکده بیر دونه کاشقارلی ماحمودون لوغت الترک اثری دئییه دوکتور صدیق کوچورن کتابا موراجیعت ائله مه لییک؛آدی گئدن اثرین 502جی صفحه سینده قاز(Qaz)حرفینی گتیررک قیز آدی اوزل لیکله آلب ارتوقانین قیزینین آدی اولدوغو حاقدا معلومات واردیر؛کاشقارلی ماحمود قزوین شهرینین بیناسینی آدی گئدن قاز خاتینا نیسبت وئررک بلکه ده بویوک سهوه یول وئرمه لی اولموشدور؛؛بیز بیلیریک کی اسکی چاغلاردا سرکرده لرین و یاخود عایله عضولری اوزلرینه مخصوص قالالار یاپماق عنعنه لری اولموشدور؛آدی گئدن اثرده کاشقارلی ماحمود بیزیم بوگونلری قیز ایشلتدیگیمیز دئییمین تاریخاَ قاز اولدوغونو اوزه چکمه لی اولور؛بئله لیک له بوگونلری قیز آدینان تانیدیغیمیز قالالار قاز(آز)دئییملی اولمالیدیرلار؛زامان گئدیشاتیندا یوکسلیک ده تیکیلن آز(قاز) آدلی آبیده(قالا)لریمیز گلیب گونوموزه بذ(بابک قالاسی)حرفینن یئر عوضله مه لی اولموشدور؛آز(آس)(کاس)گونش پرست لیک اینانجیندا گوی(آبی آسمانی)بویا آنلامی داشییاراق عین دئییملر اولموشدورلار؛اسکی کوکسل دانیشان(التصاقی)خالقلاردا آز(اؤز)قاز(قوز)(قیز)آس(اوس)کاس(کوس) دئییملری بیربیرلریندن یاراناراق عین دئییملر اولموشدورلار؛اسکی آزاَر دئییمی مقدس آبیده(قالا)آنلامیندا یاخین رومایا گئده رک(آسیای سغیر) اورادا قاص(قصر)دئییمی کیمین اوز وارلیغینا داوام ائله میشدیر؛قیصر(قاص اَر) دئییمی تاریخاَ روما اولکه باشجیلارینین لقبی اولموشدور؛قودوس(قُدس)(قاس)دئییمیده تپه نین باشیندا انشاء اولونان مقدس آبیده دئییه تانریچیلیق اینانجی اوسته یاپیلان مقدس آبیده دئمک اولموشدور؛قیصر سوزو اولکه باشجیسینین لقبی اولدوقدا تاتجیکلرده اولکه باشجیسی کسری دئییلن سوزوده عین آنلامدا اولاراق هند منشالی خالقلارین دیلینه گئتمیشدیر؛قیصریه دئدیگیمیز سوز اولکه باشجیسی نین یاپیب یاشادیغی سارای دئدیکده کوشک(کوسک)اوز دیلیمیزده کاخ و کوخ تاتجیکلرینه دیلینه دوشمه لی اولموشدور؛کئچمیشده یاخین روما(آسیای سغیر)اولکه سینده کاسپورالی قالا آدی اولاراق سلجوق سرکرده سی آلب آسلان بی وریندن فتح اولونموشدور؛ اوخاریداکی یازیلاریمدا تاب تب(سجده) دئییلرینی کوکسل دانیشان(التصاقی)آز اَرلره عاید اولدوغونو دئییرک تانریچیلیق اینانجی اوسته یارانان دئییملردن اولدوقلارینا آیدینلیق گتیرمیشدیم؛ تاریخاَ کوکسل دانیشان(التصاقی)گونش پرست خالقلاری نین یارادیقلاری تاب و تب دئیمیندن (یاواریش)(عبادت)(سجده)(کُرنش) یارانان سوزلر 1-تاب-ور-سمت-جهت-طرف 2-تاب-تابالاماق دانلاماق-سانکی تانریچیلیق اینانجلینی داشییان بیر کیمسه نین ائله دیگی گوناهینا گوره بیله سینی دانلایالار 3-تاب-تابقو-دانلاق(مزمت) 5-تاب-تابان-اوین-تعریف ائله یین(مدح کننده)(ستایش کننده)(کُرنش کننده) 6-تاب-تابوق-تاپشیریق-سجده-پرستش-شتایش 7-تاب-تپه-اوجالیق(تانریچیلیق اینانجیندا مقدس سایلان یوکسک لیک) 8-تاب-تاپماجا(قاپالی)اوستو اورتولو(معما)انسان عاغیلینا سیغمایان سوز و مسله 9-تابوق(تاپوق)قوللوق-خدمت-کُرنش-ستایش-سجده 10-تاب- توبان- انیش-اوزو آشاغی-گونش پرست لیک اینانجیندا عمومیت ده شامانلار اوجا داغلارین باشینا چیخاراق گونشین چیخماسینی آشاغیلیقدان چیخماسینی گوررک بئله دئییم یارانمالی اولموشدور 11-تاب- توبلو-توربه-مزار-شامان و اولیالارین توربه سی 12-تاب-توبار(توار)پارچا-گوی پارچا-گوی رنگی تانریچیلیق اینانجیندا مقدس رنگ سایلاراق گوی پارچالاری اولن شامانلارین قبری اوسته سرردیرلر؛اولن کیمسه نین اوچو و گاهدان یئددیسی چیخاندان سونرا او پارچانی قبر اوستن گوتوروب چیلپاقلار آراسی پای بولوش ائله ییردیرلر؛بو عنعنه نی گونش پرست(تانریچیلیق)اینانجینی قبول خالقلار یاراداراق عربلرین دیل مدنیتلرینه گئده رک اسلامیت دورونده اوزونو بروز وئرمیشدیر؛بوکو عربلرده امام اولیا قبری اوسته یاشیل پارچا سریرلر بو عنعنه تانریچیلیق اینانجیندان گئتمه دب توره دئمک اولور؛عربلر گئتدیکجه گوی رنگینن یاشیل رنگ یئر عوضله مه لی اولموشدورلار؛شهریار رحمتدیک شعیرلرینین بیرینده دئییر یار گونومو گوی اسگی یه توتدو دور منی بوشا جوتجو گوروبسن اوکوزه اوکوز قویوب بیزؤو قوشا گوی رنگی تانریچیلیق اینانجیندا مقدس اولدوقدا اونون تاریخاَ اولو قبیرلرین اوستونه سریلمه گینه گوره منفی آنلامی تاپمیشدیر 13-تاب-تیپ(پاک پوز)معلوم دور تانریچیلیق اینانجینی تبلیق ائله یین کیمسه گونش قارشسینا چیخمادان اونجه اوزونه یئیشمه لی اولوب گوی پالتار گئیمه لی اولوردو 14-تاب-توی- تیرینگه-تیرینگه گونش قارشیسیندا بیر نوع چال چاغیر ائله مک دئمک اولوردو 15-تاب-تونیا-ائلچی- حاق طرفیندن خبر گتیرن- کیمسه(شامان)غیبدن خبر وئرن کیمسه(شامان) 16-تاب –تویقون-شاد و شنگول-زئیرین 17-تاب- تؤیوق- بیر نوع شعیر اولچوسودور-بو شعیر اولچوسونه خویراتدا دئییرلر کی عمومیت یئددی هیجالی دیر کی تانریچیلیغی تبلیق ائله یین سینه دفتر شامانلار اورتایا گیررک بئله شعیرلری اوخویوب ماخلوغو هیجانا گتیررمیشلر 18-تاب-توز(توس)تانریچیلیق اینانجینی تبلیق ائله یین شامان گاهدان سما رقصینه گیردیکجه یئردن قوزانان توز توپراق دئمک اولوردو تاب(تاپینماق)سوزوموز عرب و هند(تات) منشالی خالقلارین دیللرینه گئدیکجه 1-تاب-شویکه-یاریق(تابش) 2-تاب-قوتلو (مقدس)(مبارک)(خجسته)(تبریک) 3-تاب-گونش ایشیغینین دوشمه سی(تابش) 4-تاب-تر تمیز-داها ترتمیز(پاک) 5-تاب-تابعان-تانریچیلیق اینانجینی قبول ائله یین مومن لر 6-تاب-تابناک-داها ایشیقلی-گونش ایشیغی قدر پارلاق 7-تاب-گئیینیب کئچینمک(خود آرایی کردن)تانریچیلیق اینانجینی تمثیل و تبلیق ائله مه گیچین گوی پالتار گئییب عمامه قویاراق گوی قورشاق باغلاماق 8-تاب-تورات-واخدیکان موسی پیغبرین گتیردیگی کتابین آدی اولموشدور 9-تاب تواب-باغیشلایین-گوناهلاریندان کئچن-توبه سی قبول اولونماق-(توابین)توبه ائله ینلر-قبول ائله یین-گونش قارشیسیندا یالوار یاخار ائله یین کیمسه نین ایستگی نین قبول اولونماسی 10-تاب-اؤز گؤون اولماماق(تواضع)باشی آشاغالیق(فروتنی) 11-تاب-توافق-بیر آنلاما گلمک-گونش قاریشسیندا ایکیلی موناسیبت قورماق 12-تاب-توافی-قوردوغو ایلقارا صادق قالماق(وفای به عهد) 13-تاب-تولد-دوغولماق-یئنی دن دوغولماق 14-تاب-گوج-تپر-توان 15-تاب-توبه-تانریچیلیق اینانجیندا بیر گوناهکار گونون قاریشیسینا ییخیلاراق اوز سوچلارینی باغیشلاتدیرماق 16-تابخانه-قاپیلی و پنجره لی آبیده کی گونش ایشیغی اونون ایچینه دوشر 17-تابستان-تاپیناق واخدی(زیارت واختی)معلوم اولورکو تانریچیلیق اینانجینی قبول خالقلار یای فصلینده داغلارین سرین کئچمه سینه گوره زیارتا گئتمه لی اولوردولار 18-تاب-توس-توز-توپراق(تُراب) 19-تاب-واخدیکان عرب دیلینه تبرّک دئییمی 20-تاب-طاعت-عبادت-تاپینماق کوکسل دانیشان و گونش پرست خالقلارینا عایدآز دئیمیندن تاریخاَ یارانان سوزلر 1-آز-تانریچیلیق اینانجیندا دانین یاریلاسی بویاسی(آبی آسمانی)دئمکدیر 2-آز-دانین آچیلاسی گوی رنگینی مقدس بیلن خالقین آدی 3-آز-واقدیکان تانریچیلیق اینانجینی قبول ائله میش خالقلارین دانیشدیقلاری دیل 4-آز-تانریچیلیق اینانجی نی قبول ائله میش کوکسل دانیشان(التصاقی)دانیشان خالقلار یاشادیقلاری اراضییه وئردیکلری آد(آزاَرلر یوردو(آزاربایجان) 5-آز-تانریچیلیق اینانجیندا داغ باشیندا یاپیلان عبادت یئری 6-آز-واخدیکان تانریچیلیق اینانجی اوسته اوجالیقلاردا یاپیلان عبادگاهلارین یئرینده تیکیلن قالا و شهر 7-آز-باز(بذ)آز دئییمی نین تلفوذ نوعو اولاراق تانریچیلیق اینانجی اوزره اوجالیقلاردا یاپیلان آبیده(عبادگاه)دئمک اولموشدور 8-آز-قاس(قاص)آز سوزونون تلفوذ نوعو اولاراق تانریچیلیق اینانجی اوزره اوجالیقلاردا یاپیلان آبیده نین یئرینده تیکیلن قالا(قصر) 9-آز-کاس-آز سوزونون تلفوذ نوعو اولاراق تانریچیلیق اینانجی اوزره اوجالیقلاردا یاپیلان آبیده زامان گئدیشاتیندا آبیده نین یئرینده تیکیلن قالا و شهر 10-آز-دِز(دژ)آز سوزونون تلفوذ نوعو اولاراق گونش پرست لیک اینانجیندا اوجالیقلاردا تیکیلن آبیده نین یئرینده انشا اولونان قالا و شهرجیک 11-آز-آزان(اذان)واخدیکان عرب دیلینه گئتمیش تانریچیلیق اینانجینان باغلی دئییمدیر؛آز دانین یاریلاسی واخدی دئدیکده آن سوزو کوکسل دانیشان(التصاقی)خالقلاردا اوجا سسینن گونون چیخماسیندان خبر وئرمک؛اوجا سسینن قیشقیر باغیر سالماق-اوجا سسین یالوار یاخار ائله مک-اوجا سسینن دوعالار اوخوماق-اوجا سسینن نه یی طلب ائله مک-اوجا سسینن اینانجی لا باغلی عبادت ائله مه ائله مه گه چاغیرماق 12-آز-تانریچیلیق اینانجیندان عرب دیلینه گئدن ناماز دئییمیدیر کی دانین یاریلان چاغی گونشین ساغ سالامات چیخماسینی طلب ائله یین شامان(دین خادیمی) 13-آز-مز-تانریچیلیق اینانجیندا اوزره اوجالیقدا یاپیلان عبادگاه دئمکدیر کی هند سویلو(تاتلار)خالقلارین دیلینه مزکت(مزدا کده)عربلرین دیلینه مسجد(مقام آس) کیمین دوشموشدور 14-آز-تانریچیلیق اینانجیندا باشلانیش آنلامیندا یارادیلاراق عربلرین دیلینه اَزَل دئییمی کیمین گئتمیشدیر 15-آز-تانریچیلیق اینانجیندان دری دیللیلرین دیلینه گئدن آسمان دئییمی آز سوزوینن ایلگلی اولاراق یارانمیشدیر 16-آز-مز دئییمی کی سونرالیقلاردا تات دیللی خالقلاری دیلینه دوشموشدور؛اهورمزد(گوی)تانریسی و گویدن گلن سسلر-اورمزد اسکی تاتجیکلرین دیلینده یئر تانریسی(پادشاه)دئمکدیر؛اؤر سوزو بورادا شهر آنلامی داشییر 17-آز(آس)تاتجیکلرینه دیلینه گتئمیش آسمان سوزو؛البته آس و مان دئییملری کوکسل دانیشان خالقلارا عاید اولان تئرمین دیرکی تاتجیکلرین دیللرینه گئتدیکجه عروض وزنی دئییه (آس مانند)گوی بویا کیمین معنی آنلاتمالی اولموشدورلار؛ 18-آز-واخدیکان انگلیس دیلینه کوس(کوسموس)گوی(آسمان)(جو)دئییمی قایناق__________________________________________________

1-کاشقارلی ماحمودون دوکتور صدیق کوچورن لوغت الترک اثری

2-ایرحیم بقال اصغری(آل بایراغین)(بررسی تطبیقی و تحلیلی و ائتمولوژیکی کلیه کلمات لغات زبان سومری باترکی)کتابی

3-میرزه مهدی نین خیاولی روشن کوچورن سنگلاخ اثری

4-تبریزلی خلفین بُرهان قاطع سوزلوگو

5-جواد هئتین لهجه های زبان ترکی کتابی

6-اولیا چلبی نین سفرنامه علی قادری نهاد کوچورن

7-فرهنگ فارسی معین(محمد معین)

8-دهخدا سوزولوگو(علی اکبر)

9-فتحعلی خان قاچارین(سپانلو)اثری اولان مقالید ترکیه سوزلوگو

10-دوکتور هئتین اثری اولاراق لهجه های زبان ترکی

11-علاوه دن گوگلده اولان سایتلارکی موضوعوموز حاققیندا یازیلاری واردیر

حورمتله ائلچی

1403/11/3

انزلی لیمانی

یازیدان یارارلانماق ایسته یینلر لوطفا یازارینا و قایناغینا اشاره ائله سینلر